Rechten en plichten

Mensen die een bijstandsuitkering ontvangen hebben te maken met allerlei rechten en plichten die verbonden zijn aan de uitkering.

Rechten

Voorbeelden van rechten die inwoners hebben zijn: 

  • Het naleven door de gemeente van de algemene beginselen van behoorlijk bestuur (zoals besproken in Training 1) 
  • Een besluit op de aanvraag binnen de wettelijk gestelde termijn van 8 weken.
  • Ondersteuning bij het vinden van werk (artikel 10 van de Participatiewet)
  • Recht op bijstand (indien ze aan de voorwaarden voldoen)
  • Regels (= beleid) volgen bij de procedure van aanvragen, heronderzoeken en beëindigingen

Inwoners die een aanvraag voor bijstand indienen of een bijstandsuitkering ontvangen, hebben moeten geïnformeerd worden over hun rechten en plichten.

De meeste gemeenten geven aanvragers een informatieboekje mee over de rechten en plichten. De inwoner moet vaak voor ontvangst tekenen als hij of zij dit ontvangt. Zo kan de inwoner achteraf niet beweren dat hij niet op de hoogte was van de rechten en plichten.

Plichten

Identificatieplicht en medewerkingsplicht:
  • Iedereen die een beroep doet op bijstand moet zich identificeren met een geldig identiteitsbewijs.
  • De aanvrager is verplicht om alle voor de beoordeling van de aanvraag of het recht op bijstand noodzakelijke gegevens te overleggen.
  • Dit geldt niet voor gegevens die kunnen worden verkregen uit administraties waar gemeenten wettelijk toegang tot hebben.
  • De bijstandsgerechtigde is verplicht mee te werken aan onderzoek en activiteiten die gericht zijn op het vaststellen van het recht op bijstand of de mogelijkheden van de persoon om betaalde arbeid te verwerven. Denk daarbij aan het meewerken aan een medisch onderzoek gericht op arbeidsinschakeling. De medewerkingsplicht staat in dit artikel
Inlichtingenplicht:
  • De bijstandsgerechtigde is verplicht het college op de hoogte te houden van wijzigingen die van invloed zijn op de bijstandsuitkering of arbeidsinschakeling (artikel 17 van de Participatiewet).
  • Het niet naleven van de inlichtingenplicht betekent dat een boete-onderzoek moet worden opgestart. (Daar komen we nog op terug).
  • Het niet meewerken aan overige verplichtingen leidt vaak tot een maatregel.